Cuộc chiến giá cả: Các ông lớn AI Mỹ chật vật cạnh tranh với đối thủ Trung Quốc

AI Mỹ xoay xở cạnh tranh giá với Trung Quốc

Nhiều công ty AI hàng đầu tại Mỹ như OpenAI và Anthropic đang tung ra các mô hình rẻ hơn trong bối cảnh khách hàng doanh nghiệp có xu hướng ưa chuộng các sản phẩm giá thấp từ Trung Quốc.

Đầu tháng 7, Andy Fang, nhà đồng sáng lập DoorDash, cho biết công ty giao đồ ăn này đang chuyển các "công việc cấp thấp" sang Kimi K2.6 – mô hình của startup Trung Quốc Moonshot AI – và chỉ sử dụng Claude Fable của startup Mỹ Anthropic cho "những công việc khó nhất". Ông chia sẻ trên X rằng cách phối hợp mới mang lại hiệu quả "vượt trội với chi phí thấp hơn trước", so với việc công ty chỉ sử dụng các mô hình tiên tiến từ Anthropic như trước đây.

Tập đoàn kỹ thuật Siemens (Đức) cũng chia sẻ với Financial Times rằng họ muốn có "sự linh hoạt" nên đã sử dụng đồng thời nhiều mô hình, bao gồm sản phẩm từ các startup DeepSeek và Z.ai (Zhipu AI) của Trung Quốc, Nvidia, các phòng thí nghiệm tiên tiến của Mỹ và startup AI Mistral của Pháp.

Một số công ty thậm chí chuyển hoàn toàn sang mô hình Trung Quốc. Chẳng hạn, từ tháng 6, Lindy (có trụ sở tại San Francisco) đã ngừng sử dụng Claude để chuyển sang V4 của DeepSeek.

"Chúng tôi thấy đường cong chi phí đi xuống, gần như rơi thẳng đến đáy", Flo Crivello, CEO của Lindy, nói với CNBC. Ông ca ngợi đây là sự thay đổi "mang tính đột phá", giúp công ty tiết kiệm hàng triệu USD nhưng vẫn cải thiện hiệu suất trong nhiều nhiệm vụ cốt lõi.

Logo DeepSeek V4 trên một chiếc smartphone. Ảnh: Bảo Lâm

Theo Financial Times, sự thay đổi này một phần bắt nguồn từ việc các công ty AI Mỹ, bao gồm Anthropic và OpenAI, chuyển một số dịch vụ doanh nghiệp từ gói đăng ký trọn gói sang tính phí theo mức sử dụng, khiến chi phí tăng đáng kể.

Các sản phẩm hàng đầu của Trung Quốc cũng đang tiến bộ nhanh chóng, đặc biệt là trong lĩnh vực lập trình. GLM-5.2 do Z.ai phát hành hồi tháng 6 được nhiều chuyên gia công nghệ ở Thung lũng Silicon đánh giá cao, với nhận định rằng khoảng cách giữa mô hình Mỹ và Trung Quốc đang dần thu hẹp.

"Doanh nghiệp có động lực để chuyển một phần khối lượng công việc sang các mô hình rẻ hơn. Tại sao phải trả phí cao cho mô hình của Anthropic hay OpenAI khi sản phẩm Trung Quốc nhìn chung vẫn đáp ứng được nhiều công việc mà bạn cần?", Sam Bresnick, nhà nghiên cứu tại Trung tâm An ninh và Công nghệ mới nổi thuộc Đại học Georgetown, nhận định.

Một điểm hấp dẫn của nhiều mô hình AI hàng đầu Trung Quốc là chúng thuộc loại trọng số mở (open-weights), tức công khai các tham số dùng trong quá trình đào tạo, cho phép người dùng tải xuống và sửa đổi. Theo Vipul Ved Prakash, nhà đồng sáng lập kiêm CEO của công ty dịch vụ đám mây Together AI, những mô hình trọng số mở tốt nhất hiện rẻ hơn từ 10 đến 60 lần so với các mô hình độc quyền tương đương.

"Rất nhiều việc có thể thực hiện bằng các mô hình cũ hơn, kém hơn hoặc các mô hình ngôn ngữ nhỏ", chuyên gia phân tích công nghệ Jack Gold, nhà sáng lập J.Gold Associates, giải thích với AFP. Ông nói thêm rằng dù AI rất hữu ích, các doanh nghiệp đang chịu nhiều áp lực và không thể trả cho AI mức lương cao gấp đôi nhân viên.

Sam Altman, CEO OpenAI, đến tòa án liên bang tại Oakland, California, ngày 14/5/2026. Ảnh: Reuters

Trước tình hình đó, các công ty Mỹ cũng bắt đầu hành động. "Tôi hơi do dự nếu gọi đây là cuộc chiến giá vì vẫn chưa đến mức đó. Nhưng chắc chắn đang có sự cạnh tranh về giá nhằm thu hút thêm người dùng", Gold nhận định.

Đầu tháng 7, OpenAI phát hành GPT-5.6 gồm ba phiên bản Sol, Terra và Luna với hiệu năng và mức giá khác nhau. Theo TechCrunch, Sol là sản phẩm chủ lực, được giới thiệu là AI mạnh nhất của công ty cho đến nay với khả năng tác nhân (agentic) trong lập trình, sinh học và an ninh mạng tăng đáng kể. Xét theo token - đơn vị dữ liệu đầu vào cơ bản của mô hình AI, Sol yêu cầu 5 USD cho mỗi triệu token đầu vào và 30 USD cho mỗi triệu token đầu ra. Terra là lựa chọn tầm trung, phù hợp cho nhu cầu sử dụng hàng ngày với chi phí bằng một nửa. Luna có tốc độ nhanh và chi phí thấp, với mức giá lần lượt là 1 USD và 6 USD cho mỗi triệu token đầu vào và đầu ra.

Ngày 14/7, CEO OpenAI Sam Altman viết trên X: "GPT-5.6 Sol rẻ bằng một nửa và trong nhiều trường hợp, sử dụng token hiệu quả gấp khoảng hai lần Fable khi hoàn thành cùng một tác vụ", đồng thời khẳng định công ty "rất sẵn lòng" cung cấp mô hình chủ lực này với giá chỉ bằng 1/4.

Đến ngày 30/7, OpenAI thông báo giảm giá Luna tới 80%, đưa nó trở thành một trong những mô hình tiên tiến rẻ nhất thị trường, tính cả các mô hình từ Trung Quốc. Phiên bản tầm trung, GPT-5.6 Terra, cũng được giảm giá 20%.

"Khi chi phí cho trí tuệ nhân tạo hữu ích giảm xuống, nhiều công việc trở nên đáng làm hơn. Khi mức độ ứng dụng tăng, chúng tôi sẽ có thêm doanh thu, phản hồi thực tế và hiểu rõ hơn về nhu cầu thị trường, nhờ đó tiếp tục đầu tư vào thế hệ nghiên cứu và hạ tầng tiếp theo", OpenAI cho biết.

Anthropic, đối thủ của OpenAI, cũng ra mắt mô hình Claude Opus 5 vào cuối tháng 7, giới thiệu sản phẩm có "trí tuệ tiên tiến" với giá chỉ bằng một nửa Claude Fable 5 – mô hình mạnh nhất trước đó của công ty. Cụ thể, Opus 5 yêu cầu 5 USD cho mỗi triệu token đầu vào và 25 USD cho mỗi triệu token đầu ra. Tuần trước, công ty cũng đã hủy kế hoạch tăng giá đối với Sonnet 5, vốn dự kiến có hiệu lực từ tháng 9.

Logo ứng dụng AI Claude của Anthropic trên điện thoại. Ảnh: Lưu Quý

Theo chỉ số giá token trên nền tảng Silicon Data, các động thái trên giúp khách hàng giảm gần 1/4 số tiền phải trả cho các mô hình hàng đầu của Mỹ kể từ giữa tháng 7. Điều này cũng đánh dấu sự chuyển đổi đang diễn ra tại các công ty AI phương Tây: từ tập trung phát triển mô hình "đóng" độc quyền và cạnh tranh gay gắt về hiệu năng, sang chú trọng hơn đến giá thành.

Ngoài OpenAI và Anthropic, một số công ty AI Mỹ khác cũng đang nỗ lực cạnh tranh trên phương diện này. SpaceXAI của Elon Musk đã hạ mức phí cho một số mô hình Grok, trong khi gã khổng lồ mạng xã hội Meta vừa ra mắt sản phẩm giá phải chăng Muse Spark 1.2 vào đầu tháng 8.

Leo Feng, nhà sáng lập hệ điều hành tác nhân Cola.App của Trung Quốc, nhận định giảm giá là "xu hướng tất yếu" và có thể dẫn đến sự bùng nổ của các ứng dụng "hạ nguồn". Trong khi đó, chuyên gia Max Liu của nền tảng tác nhân LobeHub coi cuộc cạnh tranh quốc tế về giá là "điều tốt cho toàn thế giới".

"Trí tuệ nhân tạo càng rẻ càng tốt", Liu nói.

Thu Thảo tổng hợp