RAM Trung Quốc đắt hơn cả Samsung, Huawei cũng bị từ chối giảm giá

CXMT không còn là lựa chọn DRAM giá rẻ khi nhu cầu từ các trung tâm dữ liệu AI tại Trung Quốc tăng mạnh. Giá một số module DDR5 máy chủ của hãng đã vượt qua Samsung, trong khi Huawei cũng không nhận được mức ưu đãi như mong đợi.

ChangXin Memory Technologies (CXMT), nhà sản xuất DRAM lớn của Trung Quốc, đang tận dụng tình trạng khan hiếm bộ nhớ để nâng giá bán và gia tăng quyền lực trong chuỗi cung ứng bán dẫn nội địa.

Theo Reuters, trong những tuần gần đây, CXMT đã bán module DDR5 64 GB dành cho máy chủ với giá cao hơn sản phẩm tương đương của Samsung. Module của hãng Hàn Quốc được chào ở mức khoảng 1.240 USD mỗi chiếc, còn giá chính xác của CXMT không được tiết lộ.

Đây là bộ nhớ RDIMM dành cho máy chủ và trung tâm dữ liệu, không phải thanh RAM DDR5 phổ thông được lắp trên máy tính cá nhân. Tuy nhiên, diễn biến này vẫn cho thấy một sự đảo chiều; bộ nhớ Trung Quốc từng được xem là lựa chọn có giá thấp hơn Samsung, SK Hynix và Micron, nhưng lợi thế của CXMT hiện nay nằm ở khả năng cung ứng thay vì giá bán.

Huawei cũng không được giảm giá.

Huawei nằm trong số những khách hàng lớn chịu tác động từ các đợt tăng giá của CXMT. Hai nguồn tin của Reuters cho biết nhà sản xuất thiết bị viễn thông và hệ thống AI Trung Quốc đã yêu cầu CXMT hỗ trợ trước chi phí bộ nhớ ngày càng cao, nhưng hãng bán dẫn này vẫn giữ nguyên lập trường.

Mâu thuẫn được cho là lên đến đỉnh điểm vào tháng 6. CXMT bất ngờ yêu cầu một nhóm kỹ sư của SiCarrier rời khỏi khu vực nghiên cứu và phát triển tại nhà máy ở Hợp Phì. SiCarrier là nhà cung cấp thiết bị sản xuất chip có quan hệ chiến lược sâu sắc với Huawei.

Các kỹ sư này trước đó phụ trách hỗ trợ bảo trì thiết bị trong phòng sạch. Họ chưa được phép quay lại khu vực nghiên cứu, dù CXMT và Huawei vẫn duy trì quan hệ kinh doanh.

CXMT, Huawei và SiCarrier không phản hồi câu hỏi của Reuters về sự việc. Vì vậy, chưa thể xác nhận tranh chấp giá là nguyên nhân trực tiếp khiến nhóm kỹ sư bị yêu cầu rời nhà máy. Tuy nhiên, vụ việc phần nào phản ánh vị thế ngày càng lớn của CXMT trong ngành bán dẫn Trung Quốc.

Một doanh nghiệp từng phụ thuộc vào vốn hỗ trợ và khách hàng lớn giờ đã có đủ quyền lực để không nhượng bộ ngay cả trước Huawei.

Cơn khát bộ nhớ do AI.

Sự bùng nổ của trung tâm dữ liệu AI đã thay đổi mạnh mẽ thị trường bộ nhớ. DRAM từng là lĩnh vực có biên lợi nhuận thấp và thường xuyên trải qua các chu kỳ dư thừa nguồn cung. Hiện nay, đây lại là một trong những thành phần được săn đón nhất trong hạ tầng máy chủ.

Các mô hình AI cần lượng bộ nhớ lớn để huấn luyện, suy luận và xử lý dữ liệu. Bên cạnh HBM được lắp gần bộ tăng tốc AI, máy chủ còn cần nhiều DRAM hệ thống để vận hành ứng dụng mà không gặp điểm nghẽn.

Giá hợp đồng DRAM đã tăng khoảng 95% trong quý I/2026 so với quý trước, theo số liệu UBS được Reuters dẫn lại. Ngân hàng này dự báo chu kỳ tăng trưởng của bộ nhớ có thể tiếp tục ít nhất đến cuối năm 2027.

Nguồn cung căng thẳng khiến nhiều tập đoàn công nghệ Trung Quốc ký thỏa thuận dài hạn để bảo đảm lượng chip cần thiết. CXMT đã đạt thỏa thuận cung cấp bộ nhớ trị giá hơn 3 tỷ USD với Tencent vào tháng 6.

Trong tháng 7, công ty tiếp tục ký hợp đồng 5 năm trị giá hơn 7 tỷ USD với ByteDance, chủ sở hữu TikTok. Alibaba Cloud, Lenovo và Xiaomi cũng nằm trong danh sách khách hàng lớn được CXMT công bố trong hồ sơ niêm yết.

Một số doanh nghiệp điện tử và công nghệ đã phản ánh với Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc rằng việc CXMT và YMTC tăng giá khiến kế hoạch ra mắt sản phẩm bị trì hoãn. Cơ quan này từng tuyên bố sẽ xử lý hoạt động tích trữ bộ nhớ nhằm đẩy giá, nhưng chưa phản hồi về những khiếu nại nói trên.

CXMT từ kẻ theo sau thành hãng DRAM lớn thứ tư thế giới.

CXMT được thành lập năm 2016 với sự hỗ trợ của chính phủ Trung Quốc. Công ty hiện là nhà sản xuất DRAM lớn thứ tư thế giới, đứng sau Samsung, SK Hynix và Micron.

Theo báo cáo từ Citrini Research, ChangXin Memory Technologies (CXMT) đang có tốc độ tăng trưởng vượt xa mọi dự báo ban đầu. Nhà sản xuất chip nhớ của Trung Quốc được kỳ vọng sẽ đạt sản lượng từ 350.000 đến 375.000 tấm wafer DRAM mỗi tháng vào cuối năm 2026.

Theo hồ sơ chào bán cổ phiếu, CXMT nắm khoảng 7,7% thị trường DRAM toàn cầu trong năm 2025. Thị phần này vẫn thấp hơn nhiều so với ba hãng dẫn đầu, nhưng đủ để CXMT trở thành mắt xích quan trọng trong chiến lược giảm phụ thuộc vào bán dẫn nhập khẩu của Trung Quốc.

Doanh thu quý I/2026 của CXMT đạt 50,8 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 7,5 tỷ USD, tăng 719% so với cùng kỳ năm trước. Công ty đã xóa khoản lỗ tích lũy kéo dài một thập kỷ chỉ trong khoảng sáu tháng, trong bối cảnh giá bộ nhớ tăng mạnh.

CXMT cũng chuẩn bị giao dịch trên sàn STAR Market tại Thượng Hải sau đợt chào bán cổ phiếu trị giá 8,6 tỷ USD. Đây được dự kiến là thương vụ niêm yết lớn nhất châu Á từ đầu năm 2026.

Nguồn vốn mới sẽ được dùng để mở rộng sản xuất, nâng cấp công nghệ và nghiên cứu những loại bộ nhớ tiên tiến hơn. CXMT đang xây dựng hai nhà máy tại Thượng Hải và Hợp Phì, đồng thời thảo luận về địa điểm thứ ba.

Nếu hoàn thành đúng kế hoạch, tổng công suất của hãng có thể tăng hơn gấp đôi, vượt 600.000 tấm wafer mỗi tháng. Một nguồn tin của Reuters cho rằng CXMT có khả năng vượt Micron về công suất vào năm 2030.

Giá cao không đồng nghĩa đã vượt Samsung về công nghệ.

Việc CXMT bán một số module DDR5 máy chủ đắt hơn Samsung chủ yếu phản ánh tình trạng khan hiếm nguồn cung và nhu cầu nội địa, không có nghĩa công nghệ của hãng đã vượt những nhà sản xuất hàng đầu.

Samsung, SK Hynix và Micron vẫn đi trước về quy trình sản xuất, hiệu suất năng lượng và đặc biệt là bộ nhớ băng thông cao HBM. Reuters cho biết sản phẩm HBM của CXMT được đánh giá chậm khoảng hai thế hệ, tương đương vài năm, so với các đối thủ.

CXMT cũng chưa thể tiếp cận máy quang khắc cực tím EUV do các biện pháp kiểm soát xuất khẩu. Công ty phải sử dụng thiết bị DUV kém tiên tiến hơn, trong khi các nhà sản xuất Hàn Quốc và Mỹ đã đưa EUV vào chế tạo những thế hệ DRAM mới.

Lợi thế hiện nay của CXMT đến từ nguồn vốn, chính sách ưu tiên hàng nội địa và nhu cầu lớn từ các doanh nghiệp Trung Quốc. Một số doanh nghiệp nhà nước còn bị hạn chế mua bộ nhớ từ nhà cung cấp bên ngoài Trung Quốc, giúp CXMT có thị trường tương đối ổn định ngay cả khi giá không còn rẻ.

Diễn biến mới cho thấy nguồn cung bộ nhớ nội địa chưa chắc giúp doanh nghiệp Trung Quốc tránh được cơn bão giá toàn cầu. Khi nhu cầu vượt quá năng lực sản xuất, CXMT có thể lựa chọn khách hàng, ký hợp đồng dài hạn và đưa ra mức giá cao hơn cả đối thủ nước ngoài.

Trong ngắn hạn, vị thế này mang lại doanh thu và lợi nhuận lớn cho CXMT. Tuy nhiên, giá bộ nhớ tăng cũng có thể gây áp lực lên các nhà sản xuất máy chủ, máy tính và thiết bị AI Trung Quốc, đồng thời làm chậm kế hoạch tung sản phẩm mới.

Huawei không nhận được mức giá ưu đãi là dấu hiệu rõ nhất cho sự thay đổi cán cân quyền lực. CXMT vẫn cần những khách hàng lớn để mở rộng sản xuất, nhưng trong một thị trường đang thiếu bộ nhớ, chính khách hàng mới là bên phải tranh nhau nguồn cung.