Robot hình người bắt đầu đảm nhận vai trò công nhân trong nhà máy

Những robot hình người đi làm 'công nhân'

Nhiều nhà phát triển đang đưa robot hình người vào làm việc tại các nhà máy, kho hàng và những môi trường thực tế khác, góp phần tự động hóa công việc.

Theo Interesting Engineering, nhiều robot hình người hiện nay được trang bị AI và có khả năng học cách hiểu chỉ dẫn, nhận diện vật thể, di chuyển trong không gian phức tạp cũng như thực hiện các nhiệm vụ thực tế. Các doanh nghiệp Mỹ đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển mô hình AI tiên tiến, phần cứng robot và những cỗ máy đa năng. Trong khi đó, các doanh nghiệp Trung Quốc đang thiết lập lợi thế đáng kể về sản xuất, chiếm hơn 4/5 số lượng robot hình người hoạt động trên thế giới vào năm ngoái.

Figure AI

Startup Mỹ Figure AI đang phát triển robot hình người đa năng để làm việc trong nhà máy, với định hướng mở rộng sang hỗ trợ việc nhà trong tương lai. Figure AI đã chứng minh công nghệ của mình trên dây chuyền sản xuất thực tế thay vì chỉ dừng lại ở mức trình diễn.

Năm ngoái, robot Figure 02 đã làm việc tại nhà máy BMW ở Spartanburg trong khoảng 11 tháng. Tổng cộng, Figure 02 đã làm việc hơn 1.250 giờ và di chuyển khoảng 320 km bên trong cơ sở, tham gia sản xuất hơn 30.000 chiếc xe BMW X3 và bốc xếp hơn 90.000 tấm kim loại.

Kinh nghiệm từ quá trình triển khai thực tế Figure 02 giúp các kỹ sư điều chỉnh thiết kế của Figure 03, mẫu robot hình người thế hệ tiếp theo mà công ty khẳng định đã sẵn sàng để triển khai trên quy mô lớn. Figure 03 được trang bị Helix 02, hệ thống AI giúp chuyển đổi thông tin hình ảnh và chỉ dẫn bằng ngôn ngữ tự nhiên thành hành động cho robot.

Hồi tháng 5, Figure AI đã phát trực tiếp quá trình một nhóm robot Figure 03 thử nghiệm hoạt động trên băng chuyền với tốc độ tương đương con người. Nhiệm vụ của chúng bao gồm phát hiện mã vạch trên bao bì, nhặt gói hàng và đặt lên băng chuyền với mặt in mã vạch úp xuống. Chúng tự động thay phiên nhau nhằm đảm bảo công việc diễn ra 24/7 mà không bị gián đoạn.

Robot hình người Figure 03 thay phiên nhau sắp xếp các gói hàng trong thử nghiệm phát trực tiếp hồi tháng 5. Video: Figure AI

Unitree Robotics

Theo công ty nghiên cứu thị trường Smart Analytics Global (SAG), Trung Quốc chiếm 97% số robot hình người xuất xưởng trong nửa đầu năm nay. Công ty Trung Quốc Unitree Robotics xếp thứ hai trong danh sách với 5.900 robot, chiếm 31% thị phần toàn cầu.

Nổi tiếng với khả năng vận động linh hoạt, có thể nhảy múa và đấu võ trên sân khấu, robot hình người của Unitree Robotics cũng tham gia nhiều công việc ngoài đời thực. Theo Guardian, tại Nhật Bản, hãng Japan Airlines đã triển khai thử nghiệm robot của startup này từ đầu tháng 5 như một giải pháp lâu dài cho tình trạng thiếu hụt lao động. Chúng giúp vận chuyển hành lý và hàng hóa của hành khách tại sân bay Haneda, nơi phục vụ hơn 60 triệu lượt khách mỗi năm.

Unitree Robotics ban đầu nổi tiếng với những robot 4 chân nhanh nhẹn trước khi gia nhập thị trường robot hình người. Sản phẩm của công ty được đánh giá cao nhờ khả năng kiểm soát thăng bằng tốt, bộ truyền động nhỏ gọn mạnh mẽ, chuyển động linh hoạt và phần cứng có giá phải chăng. Robot hình người G1 của Unitree Robotics có giá khởi điểm khoảng 13.500 USD, phù hợp làm đối tượng nghiên cứu và thử nghiệm công nghệ cho các nhà phát triển, trường đại học và phòng thí nghiệm.

AgiBot

Thành lập tại Thượng Hải năm 2023, AgiBot nhanh chóng trở thành một trong những nhà sản xuất robot AI nổi bật nhất. Theo SAG, Agibot là nhà sản xuất dẫn đầu thế giới trong nửa đầu năm nay với 8.400 robot xuất xưởng, chiếm 44% thị phần và tăng trưởng tới 562% so với cùng kỳ năm ngoái.

Tháng 6, Agibot phát trực tiếp cảnh hơn chục robot hình người G2 làm việc thực tế trên dây chuyền sản xuất tại nhà máy Longcheer Technology ở Nam Xương, Trung Quốc. G2 thực hiện nhiều nhiệm vụ như nhặt linh kiện, đặt vào giá đỡ kiểm tra, phân loại thiết bị hoàn thiện hoặc bị lỗi. Robot hoạt động gần như độc lập, không cần con người can thiệp và tự thích ứng với quy trình sản xuất trên dây chuyền.

Theo Forbes, buổi phát trực tiếp của Agibot hay Figure AI "nhìn chung tẻ nhạt". Tuy nhiên, việc trình diễn công khai khả năng hoạt động liên tục của robot hình người đang trở thành tiêu chuẩn mới trong ngành, giúp xác thực khả năng làm việc thực tế của chúng.

Quá trình robot Agibot G2 làm việc trong nhà máy Longcheer được livestream vào tháng 6, tỷ lệ thành công đạt 99,95%. Video: YouTube/Agibot

Apptronik

Công ty Apptronik tách ra từ Phòng thí nghiệm robot hướng đến con người (HCRL) thuộc Đại học Texas năm 2016. Ban đầu, Apptronik sản xuất bộ phận robot cho những doanh nghiệp khác, nhưng theo CEO công ty, mục tiêu chính luôn là tạo ra robot hình người đa năng.

Phiên bản đầu tiên của robot hình người Apollo ra mắt năm 2023. Công ty đang phát triển Apollo 2 với pin, động cơ và cảm biến tốt hơn, được thiết kế để phục vụ việc thu thập dữ liệu và các chương trình thử nghiệm với khách hàng. Apollo 3, phiên bản mà Apptronik dự định bán cho khách hàng để phục vụ công việc thương mại, cũng đang trong quá trình phát triển.

Apptronik đã huy động được khoảng một tỷ USD và được định giá hơn 5,5 tỷ USD. Mercedes, một trong những nhà đầu tư của startup này, đang sử dụng robot Apollo trong nhà máy cho các nhiệm vụ đơn giản như thu gom linh kiện và dụng cụ cho dây chuyền lắp ráp. DeepMind, bộ phận nghiên cứu AI của Google, cũng dùng Apollo để cải tiến Gemini Robotics - mô hình AI của Google dành cho robot.

UBTech Robotics

UBTech Robotics là một trong những nhà sản xuất robot hình người hàng đầu Trung Quốc, xuất xưởng 1.079 robot năm ngoái và 700 robot trong nửa đầu năm nay.

Robot Walker S2 của hãng có kích thước tương đương người thật, được phát triển để thực hiện các nhiệm vụ công nghiệp như sản xuất ôtô, thao tác với vật liệu, kiểm tra chất lượng, phân loại linh kiện, hậu cần và những công đoạn lắp ráp lặp đi lặp lại. Chúng thậm chí có thể tự thay pin để tiếp tục làm việc mà không cần con người trợ giúp. Tuy nhiên, trong một cuộc phỏng vấn với Financial Times đầu năm nay, Giám đốc thương hiệu Michael Tam thừa nhận Walker S2 chỉ "đạt năng suất bằng 30-50% con người" và "giỏi trong một số nhiệm vụ nhất định".

Theo Global Times, UBTech Robotics tuần trước đã bắt đầu vận hành nhà máy mới tại Liễu Châu, tỉnh Quảng Tây, với khả năng sản xuất 10.000 robot hình người mỗi năm. Điểm đặc biệt là tại nhà máy này, robot không chỉ là sản phẩm mà còn đóng vai trò là "công nhân". Trên dây chuyền, những mẫu robot hình người công nghiệp thông minh của hãng như Cruzr Y1 và Cruzr S2 tham gia xếp dỡ hàng và xử lý vật liệu.

Tesla

Tesla đang phát triển robot hình người Optimus theo hướng đa năng, có thể thực hiện các nhiệm vụ nguy hiểm, lặp đi lặp lại và đòi hỏi thể lực cao. Robot sử dụng những công nghệ liên quan đến xe tự lái của công ty như thị giác máy tính, mạng thần kinh nhân tạo, pin, động cơ điện và hệ thống định vị.

Tháng 7 năm ngoái, Optimus gây sốt khi làm nhân viên phục vụ bỏng ngô tại nhà hàng Tesla Diner ở Los Angeles. Video ghi lại quá trình làm việc của robot đạt gần 70 triệu lượt xem cùng 18.000 lượt thích và 5.000 lượt chia sẻ sau chưa đầy hai ngày. Tháng 6 năm nay, tài khoản Tesla Bắc Mỹ thông báo trên X rằng Optimus đang làm việc trên tầng thượng của nhà hàng.

Một lợi thế của Tesla là có kinh nghiệm sản xuất những cỗ máy phức tạp với quy mô lớn, điều mà đa số startup robot còn thiếu. Tuy nhiên, Optimus chưa được triển khai thương mại rộng rãi và CEO Elon Musk thừa nhận quá trình sản xuất ban đầu sẽ rất chậm.

Robot hình người Optimus phục vụ bỏng ngô ở nhà hàng Tesla Diner tháng 7/2025. Video: X/DogeDesigner

Boston Dynamics

Boston Dynamics, công ty Mỹ được tập đoàn Hyundai (Hàn Quốc) mua lại năm 2021, đã dành hàng thập kỷ để phát triển những robot có khả năng thực hiện nhiều chuyển động từng được cho là bất khả thi với máy móc.

Robot hình người Atlas của hãng chạy hoàn toàn bằng điện, trang bị bộ truyền động mạnh mẽ, khớp nối linh hoạt, khả năng nhận thức tiên tiến, vận hành tự động, sở hữu bàn tay phù hợp để xử lý vật thể trong môi trường công nghiệp và có thể tự thay pin. Mẫu robot này được thiết kế chủ yếu cho các ứng dụng công nghiệp, bao gồm nâng, vận chuyển và xử lý vật liệu.

Năm ngoái, Atlas từng thử nghiệm sắp xếp linh kiện trong dây chuyền sản xuất ôtô. Robot này dự kiến bắt đầu nhiệm vụ sản xuất tại nhà máy Georgia Metaplant của Hyundai vào năm 2028 và hướng tới các công việc lắp ráp phức tạp hơn vào năm 2030.

Thu Thảo tổng hợp