Trung Quốc công bố quy hoạch phát triển công nghiệp điện tử giai đoạn 2026-2030: Tập trung đột phá chip cao cấp

Theo tin từ IT ngày 15 tháng 9, nhằm thúc đẩy sự phát triển chất lượng cao của ngành sản xuất thông tin điện tử, Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin cùng Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia hôm nay đã công bố ban hành chung "Quy hoạch phát triển ngành sản xuất thông tin điện tử giai đoạn 'Kế hoạch 5 năm lần thứ 15'" (sau đây gọi tắt là "Quy hoạch").

"Quy hoạch" bám sát mục tiêu cơ bản hiện thực hóa công nghiệp hóa kiểu mới, xác định lấy việc thúc đẩy phát triển chất lượng cao làm chủ đề, phối hợp hài hòa giữa phát triển chất lượng cao và an ninh cấp độ cao, nắm bắt cơ hội phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), đẩy nhanh đổi mới toàn chuỗi ngành sản xuất thông tin điện tử. Theo tư duy "xây nền, nâng chất, nuôi mới, quản trị", Quy hoạch đã triển khai 17 nhiệm vụ và 9 chuyên mục, bao gồm: củng cố năng lực nền tảng công nghiệp, tăng cường năng lực cạnh tranh của hệ thống và thiết bị điện tử hoàn chỉnh, bồi dưỡng các điểm tăng trưởng mới cho ngành, và nâng cao năng lực phát triển bền vững của ngành. Quy hoạch nhấn mạnh vào việc dẫn dắt bởi nhu cầu và kịch bản, thông qua các biện pháp như nghiên cứu tập trung, thay thế nội địa hóa và xây dựng hệ sinh thái để bù đắp điểm yếu, phát huy thế mạnh và giành lấy lợi thế phát triển trong tương lai.

"Quy hoạch" dự kiến đến năm 2030, ngành sản xuất thông tin điện tử của Trung Quốc sẽ đóng vai trò then chốt trong cục diện công nghiệp toàn cầu, với doanh thu của các doanh nghiệp trên quy mô chỉ định vượt 30 nghìn tỷ nhân dân tệ. Một loạt công nghệ và sản phẩm mũi nhọn sẽ xuất hiện trong các lĩnh vực như mạch tích hợp (IC), điện toán tiên tiến, điện tử tiêu dùng, điện tử cơ bản, điện tử năng lượng, hình thành nên các doanh nghiệp đẳng cấp thế giới có tính cạnh tranh. Cường độ đầu tư cho R&D của ngành đạt 3,5%. Sự phối hợp giữa phần cứng, phần mềm, tiêu chuẩn và bằng sáng chế của ngành đạt tiến triển mới, đồng thời đạt được những thành quả mới trong bố cục vùng và hợp tác quốc tế. Trình độ phát triển thông minh hóa, xanh hóa và hội nhập hóa được nâng cao, cung cấp sự hỗ trợ mạnh mẽ cho việc đảm bảo an ninh phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao mức sống vật chất, văn hóa của nhân dân.

Trong giai đoạn "Kế hoạch 5 năm lần thứ 14", ngành sản xuất thông tin điện tử của Trung Quốc đã đạt được những kết quả tích cực. Doanh thu hoạt động liên tục đứng đầu trong 41 phân ngành công nghiệp trong 13 năm, đóng vai trò trụ cột quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng ổn định của nền kinh tế công nghiệp. Các ngành như mạch tích hợp, máy chủ, màn hình thế hệ mới đã đạt được những đột phá mới; thiết bị đầu cuối AI bước vào làn đường phát triển nhanh; ứng dụng quy mô lớn của hệ thống Bắc Đẩu đạt được tiến triển mới, đóng góp tích cực vào việc đẩy nhanh tiến trình công nghiệp hóa kiểu mới, xây dựng cường quốc sản xuất và cường quốc mạng.

Trong giai đoạn "Kế hoạch 5 năm lần thứ 15", môi trường phát triển của ngành sản xuất thông tin điện tử Trung Quốc đang đối mặt với những thay đổi sâu sắc và phức tạp, nằm trong thời kỳ đan xen giữa cơ hội chiến lược và thách thức rủi ro, với các yếu tố khó lường ngày càng tăng. Do đó, cần không ngừng nâng cao tính dự báo, tính chủ động và tầm nhìn xa trong công tác, tăng cường thiết kế cấp cao nhất với "Quy hoạch" làm cốt lõi.

"Quy hoạch" tập trung vào 4 khía cạnh "xây nền, nâng chất, nuôi mới, quản trị" để triển khai 17 nhiệm vụ trọng tâm, nhằm củng cố nền tảng phát triển của ngành sản xuất thông tin điện tử, nâng cao năng lực quản lý ngành và trình độ hiện đại hóa quản trị ngành.

Một là củng cố năng lực nền tảng công nghiệp. Chủ yếu bao gồm: thúc đẩy nghiên cứu toàn chuỗi mạch tích hợp, thúc đẩy sự phát triển cao cấp hóa của linh kiện điện tử và vật liệu điện tử, đẩy nhanh đổi mới và ứng dụng cảm biến thông minh, nâng cao năng lực cung ứng thiết bị chuyên dụng điện tử và thiết bị đo lường, củng cố nền tảng phát triển ngành công nghiệp quang tử.

Hai là tăng cường năng lực cạnh tranh của thiết bị và hệ thống điện tử hoàn chỉnh. Chủ yếu bao gồm: nâng cao tính bền bỉ của chuỗi ngành trong các lĩnh vực trọng điểm, xây dựng hệ sinh thái điện toán tiên tiến, đẩy nhanh sự phát triển đổi mới của điện tử tiêu dùng, thúc đẩy đột phá về sự phối hợp phần cứng - phần mềm và thiết bị hệ thống điện tử.

Ba là bồi dưỡng các điểm tăng trưởng mới cho ngành. Chủ yếu bao gồm: củng cố lợi thế ngành điện tử năng lượng, thúc đẩy phát triển ngành thông tin không gian - thời gian, củng cố nền tảng phần cứng cho trí tuệ nhân tạo, đẩy nhanh sự hội nhập đổi mới công nghệ số - thông minh trong ngành điện tử.

Bốn là tăng cường năng lực phát triển bền vững của ngành. Chủ yếu bao gồm: nâng cao toàn diện năng lực đổi mới tự chủ, nâng cao năng lực hiện đại hóa quản trị ngành, tối ưu hóa bố cục phối hợp vùng của ngành, xây dựng cục diện hợp tác mở cửa mới.

"Quy hoạch" tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm, thiết lập 9 chuyên mục, đề xuất các trọng điểm phát triển trong các lĩnh vực liên quan đến sản xuất thông tin điện tử giai đoạn "Kế hoạch 5 năm lần thứ 15".

Về củng cố năng lực nền tảng công nghiệp, thiết lập 3 chuyên mục, bao gồm: bước nhảy vọt về cao cấp hóa linh kiện và vật liệu điện tử, nâng cao trình độ tự chủ của thiết bị chuyên dụng điện tử và thiết bị đo lường, nghiên cứu phát triển sản phẩm và công nghệ then chốt ngành quang tử.

Về tăng cường năng lực cạnh tranh của thiết bị và hệ thống điện tử hoàn chỉnh, thiết lập 2 chuyên mục, bao gồm: nâng cao hệ thống hóa ngành điện toán tiên tiến, đổi mới các sản phẩm trọng điểm điện tử tiêu dùng.

Về bồi dưỡng các điểm tăng trưởng mới cho ngành, thiết lập 4 chuyên mục, bao gồm: nâng cao công nghiệp hóa điện tử năng lượng, nghiên cứu phát triển và ứng dụng công nghệ thông tin không gian - thời gian, đột phá hệ thống hóa công nghệ then chốt về chip và thiết bị đầu cuối AI, phát triển đổi mới ngành điện tử.

IT lưu ý rằng, "Quy hoạch" đề cập đến việc phát triển các sản phẩm chip cao cấp như bộ vi xử lý hiệu năng cao, bộ nhớ mật độ cao, chip analog và chip hỗn hợp số-analog có độ tin cậy cao. Nâng cao trình độ sản xuất mạch tích hợp, tinh chỉnh các quy trình sản xuất trưởng thành, cải thiện năng lực quy trình tiên tiến. Thúc đẩy phát triển và ứng dụng công nghệ đóng gói và kiểm thử tiên tiến. Thúc đẩy nâng cấp chất lượng ngành bán dẫn dải rộng, thúc đẩy phát triển công nghiệp hóa các loại bán dẫn dải siêu rộng như Gallium Oxide, kim cương. Tiếp tục nâng cao năng lực cung ứng thiết bị, vật liệu và linh kiện then chốt, đẩy nhanh phát triển công cụ thiết kế điện tử tự động (EDA) và lõi sở hữu trí tuệ (IP Core), thúc đẩy đột phá và ứng dụng các công nghệ như tích hợp 3D.

"Quy hoạch" cũng cho biết sẽ tăng cường cung ứng sản phẩm đầu cuối, tăng cường thiết kế công nghiệp cho sản phẩm, tiếp tục thúc đẩy nâng cấp thông minh hóa và hội nhập hóa các sản phẩm điện tử tiêu dùng như điện thoại di động, máy tính cá nhân, thiết bị nghe nhìn, thực tế ảo (bao gồm thực tế tăng cường, thực tế hỗn hợp), thiết bị đeo, thiết bị đầu cuối mới loại dịch vụ. Bố trí các công nghệ then chốt như điện toán không gian, quang học hiển thị, tương tác cảm biến, sản xuất nội dung, mã hóa truyền dẫn. Tăng cường phối hợp chuỗi ngành, nâng cao năng lực cung ứng toàn chuỗi và trình độ phát triển phối hợp của các linh kiện then chốt, công cụ phần mềm, thiết bị ngoại vi đầu cuối, ứng dụng kịch bản. Thúc đẩy công tác "thân thiện với nghe nhìn", phát triển các sản phẩm bảo vệ mắt và tai, nâng cao trải nghiệm người dùng sản phẩm điện tử. Thúc đẩy cải tạo điện tử tiêu dùng phù hợp với người cao tuổi, phát triển ngành dưỡng lão thông minh. Hướng tới các lĩnh vực trọng điểm như văn hóa du lịch, xây dựng nhà ở, giáo dục, y tế, dưỡng lão, thể thao, đẩy nhanh việc thúc đẩy đổi mới và ứng dụng sản phẩm điện tử tiêu dùng, triển khai các hoạt động thu thập điển hình và quảng bá ứng dụng.

Trong đó, "Chuyên mục 5: Đổi mới sản phẩm trọng điểm điện tử tiêu dùng" đề cập:

1. Điện thoại di động cao cấp. Đột phá các khâu then chốt như chip lõi, linh kiện hiển thị cao cấp. Hỗ trợ nghiên cứu phát triển sản phẩm hình thái mới và cạnh tranh khác biệt hóa.

2. Máy tính cá nhân. Đột phá chip hiệu năng cao, phát triển thiết kế kiến trúc bo mạch chủ và công nghệ tích hợp mật độ cao cho bảng mạch in (PCB). Tăng cường ứng dụng các công nghệ như hiển thị linh hoạt, đóng gói tiên tiến, đẩy nhanh đổi mới hình thái sản phẩm.

3. Thiết bị nghe nhìn. Đột phá các linh kiện then chốt như chip xử lý âm thanh hình ảnh cao cấp, mô-đun hiển thị, mô-đun âm thanh, thúc đẩy nâng cấp các sản phẩm trọng điểm như tivi, máy chiếu, máy tính bảng, loa, tai nghe. Phát triển thiết bị sản xuất nội dung và công cụ phần mềm, quảng bá hệ thống sản xuất phát sóng âm thanh hình ảnh siêu nét thông minh, gọn nhẹ.

4. Thực tế ảo. Bố trí các công nghệ then chốt như hiển thị gần mắt, tương tác cảm biến đa phương thức, thực thể không gian thông minh, nghiên cứu phát triển chip chuyên dụng tiêu thụ điện năng thấp, hiển thị vi mô hiệu năng cao và linh kiện quang học, phát triển sản phẩm đầu cuối đa hình thái.

5. Thiết bị đeo. Đột phá bộ vi xử lý tiêu thụ điện năng thấp, cảm biến chính xác, linh kiện điện tử linh hoạt, bảng mạch in dạng nền, phát triển hệ điều hành gọn nhẹ, làm phong phú nguồn cung sản phẩm đa hình thái như đồng hồ, vòng đeo tay, nhẫn.

6. Thiết bị đầu cuối mới loại dịch vụ. Đẩy nhanh thúc đẩy sự nhảy vọt về thông minh hóa và kết nối liên thông của các sản phẩm gia đình thông minh, làm phong phú nguồn cung sản phẩm và dịch vụ dưỡng lão thông minh, khai thác thị trường ngách, nâng cao năng lực thích ứng kịch bản.

"Quy hoạch" cũng đề cập đến việc tăng cường mở cửa nguồn mở và cùng xây dựng phối hợp, tăng cường trang bị các hệ điều hành nội địa như OpenHarmony, xây dựng hệ sinh thái toàn diện phần cứng và phần mềm AI dựa trên điện toán, hoàn thiện các công cụ phối hợp phần cứng và phần mềm hỗ trợ. Thúc đẩy nghiên cứu phát triển và công nghiệp hóa tập lệnh RISC-V, hỗ trợ ứng dụng chip RISC-V trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, hệ thống nhúng. Làm sâu sắc thêm sự đổi mới phối hợp giữa chip và mô hình, tăng cường thiết kế tối ưu hóa phối hợp giữa thuật toán và kiến trúc phần cứng. Củng cố lợi thế cạnh tranh của thiết bị truyền thông, đẩy nhanh nghiên cứu công nghệ và sản phẩm truyền thông dữ liệu cao cấp, truyền thông quang, truyền thông di động, truyền thông vệ tinh, truyền thông không dây tầm ngắn thế hệ mới. Thúc đẩy nâng cấp thông minh hóa thiết bị điều khiển công nghiệp, xây dựng hệ thống điện toán công nghiệp tích hợp tính toán-điều khiển-cảm biến-truyền dẫn. Thúc đẩy phát triển và ứng dụng cao cấp hóa thiết bị laser, đột phá các công nghệ như laser hiệu năng cao, gia công laser siêu chính xác, hệ thống quang cơ chính xác. Hướng dẫn phát triển số hóa, tích hợp hóa và thông minh hóa thiết bị radar, đẩy nhanh ứng dụng trong các lĩnh vực mới nổi như lái xe thông minh, kinh tế tầm thấp. Đẩy nhanh nghiên cứu công nghệ thiết bị chuyển tải, nâng cao trình độ linh hoạt và thông minh, mở rộng ứng dụng hướng tới các nhu cầu như sản xuất thông minh thế hệ mới.

Về ngành điện tử năng lượng, "Quy hoạch" yêu cầu tiếp tục thúc đẩy sự phát triển phối hợp của các công nghệ điện tử năng lượng như "quang, lưu, đầu, tín" (quang điện, lưu trữ, thiết bị đầu cuối, thông tin). Tiếp tục thúc đẩy nâng cấp lặp lại công nghệ pin quang điện silicon tinh thể hiệu suất cao, phát triển các công nghệ pin quang điện hiệu suất cao thế hệ mới như pin chồng lớp perovskite và vật liệu thiết bị hỗ trợ, nghiên cứu phát triển và quảng bá các mô-đun quang điện thông minh, độ tin cậy cao và công nghệ vận hành bảo trì thông minh hệ thống quang điện, mở rộng các kịch bản ứng dụng "quang điện +". Nâng cao năng lực đổi mới toàn chuỗi ngành pin thế hệ mới, củng cố lợi thế cạnh tranh của pin lithium, tiếp tục thúc đẩy công nghiệp hóa pin thể rắn, pin natri, pin dòng chảy, pin nhiên liệu, thúc đẩy sự phát triển thông minh hóa, xanh hóa và hội nhập hóa của pin thế hệ mới, hỗ trợ ứng dụng pin thế hệ mới trong các kịch bản như thiết bị đầu cuối thông minh, xe năng lượng mới, tàu thủy, hàng không, robot thông minh, thiết bị máy móc kỹ thuật, thiết bị nông nghiệp. Đẩy nhanh nghiên cứu phát triển và cung ứng công nghệ then chốt điện tử công suất, nâng cao năng lực cung ứng các linh kiện và bộ phận cốt lõi then chốt, nâng cao trình độ tích hợp hiệu quả và điều tiết chính xác hệ thống lưu trữ năng lượng.

"Quy hoạch" đề xuất đẩy mạnh ứng dụng quy mô lớn hệ thống Bắc Đẩu, thúc đẩy Bắc Đẩu chuyển từ ứng dụng ngành sang phổ cập toàn dân. Hỗ trợ nghiên cứu công nghệ then chốt như chip Bắc Đẩu, thuật toán, chống nhiễu, tích hợp không gian-mặt đất, giải quyết các điểm nghẽn "bị kẹt cổ", xây dựng hệ thống cung ứng công nghệ toàn chuỗi. Dựa trên việc xây dựng hệ thống định vị, dẫn đường và thời gian (PNT) tổng hợp quốc gia, thúc đẩy sự phát triển phối hợp giữa dẫn đường Bắc Đẩu, internet vệ tinh, viễn thám không gian, thông suốt toàn chuỗi ngành từ chip, ăng-ten, thiết bị đầu cuối, hệ thống đến dịch vụ, làm sâu sắc thêm sự hội nhập và thực thi của công nghệ thông tin không gian - thời gian với các lĩnh vực của nền kinh tế thực. Bố trí tầm nhìn xa về internet vệ tinh, mở rộng các kịch bản ứng dụng thiết bị đầu cuối kết nối trực tiếp vệ tinh, hoàn thiện hệ sinh thái ngành thiết bị đầu cuối.