Apple gây áp lực lớn lên OpenAI

Đơn kiện từ Apple có thể khiến OpenAI bị phân tâm khỏi kế hoạch tạo ra đối thủ lớn nhất của iPhone.

Jony Ive (trái) và Tim Cook, CEO Apple. Ảnh: Bloomberg.

Apple vừa kiện OpenAI với cáo buộc đánh cắp tài sản trí tuệ một cách có hệ thống. Theo đơn kiện, OpenAI chủ động tiếp cận nhiều cựu nhân viên Apple, thậm chí lôi kéo cả những ứng viên đang trong quá trình tuyển dụng, để yêu cầu cung cấp thông tin về các sản phẩm chưa ra mắt.

OpenAI cũng bị cáo buộc hướng dẫn nhân sự mới cách vượt qua hệ thống bảo mật, sử dụng các quy trình do cựu giám đốc thiết kế iPhone xây dựng.

Apple muốn OpenAI bồi thường thiệt hại, chấm dứt hành vi xâm phạm và tiêu hủy mọi tài liệu độc quyền. Dù có thể mất nhiều tháng hoặc nhiều năm để thực hiện các yêu cầu này, nhà phân tích Mark Gurman từ Bloomberg cho rằng OpenAI đang phải gánh chịu tổn thất ngay từ lúc này.

Phản ứng từ Apple

OpenAI từ chối bình luận về kế hoạch phát triển thiết bị. Xoay quanh đơn kiện, công ty cho biết họ "không quan tâm đến bí mật thương mại của doanh nghiệp khác" và sẽ "tiếp tục tập trung xây dựng công nghệ tiên tiến".

Đối với Apple, động thái này có ý nghĩa lớn khi cuộc chiến nhân sự giữa hai bên đang diễn ra khốc liệt. Theo Gurman, OpenAI liên tục tuyển dụng nhân sự từ mảng phần cứng của Apple, nhắm vào đội ngũ phát triển iPhone, Apple Watch, AirPods và các sản phẩm quan trọng khác. Điều này buộc Apple phải xây dựng lại một phần cấu trúc đội ngũ của mình.

OpenAI hiện có hơn 400 cựu nhân viên từ Apple, nhiều người trong số đó bị thu hút bởi mức đãi ngộ cao. Bản thân "Táo khuyết" phản ứng bằng các khoản tiền giữ chân "cao bất thường", thậm chí cử lãnh đạo cấp cao đi thuyết phục các kỹ sư chủ chốt ở lại công ty.

Các mẫu iPhone 17 Pro của Apple. Ảnh: Bloomberg.

"Bí mật thương mại đã trở thành một trong những mối lo lớn nhất của nội bộ Apple trong vài tháng qua, khi công ty phải đối mặt với nguy cơ thuế quan và tình trạng thiếu hụt bộ nhớ chưa từng có", cây viết từ Bloomberg nhận định.

OpenAI kết hợp hàng trăm kỹ sư từ Apple với các nhà thiết kế danh tiếng như Jony Ive. Bằng cách kết hợp chuyên môn thiết kế và công nghệ AI hàng đầu, OpenAI tự định vị để trở thành đối thủ phần cứng đáng gờm nhất của Apple trong nhiều năm tới. Điều này diễn ra trong bối cảnh "Táo khuyết" đang chật vật với mảng AI và quá trình tái cấu trúc bộ phận phần cứng.

Trong tài liệu pháp lý, Apple cho biết vụ kiện hoàn toàn xoay quanh các bí mật thương mại, đồng thời mô tả mảng phần cứng tại OpenAI vẫn còn non trẻ.

"Vụ kiện và quá trình điều tra là cần thiết để vạch trần cũng như khắc phục tình trạng đánh cắp bí mật thương mại tràn lan", Apple nhấn mạnh.

OpenAI hứng chịu hậu quả

Dù chưa có kết quả, việc Apple nộp đơn kiện cũng đủ gây tổn hại đến OpenAI. Theo Gurman, những cáo buộc và điều tra có thể khiến nhân sự Apple e ngại khi muốn "nhảy" sang OpenAI. Ngay cả quá trình phỏng vấn cũng có thể khiến nhân viên Apple bị giám sát kỹ lưỡng hơn.

"Chỉ riêng điều này cũng đủ làm chậm quá trình tuyển dụng tại OpenAI, giúp Apple giữ chân nhiều kỹ sư và làm giảm lượng kiến thức chuyên môn chảy sang OpenAI, kể cả khi chưa có phán quyết từ tòa án", Gurman nhận định.

Vụ kiện có thể làm thay đổi văn hóa kỹ thuật của OpenAI. Các cựu nhân viên Apple có thể e ngại hơn khi nói về công việc cũ, trong khi cấp quản lý sẽ tránh đặt các câu hỏi chuyên sâu vì lo ngại đụng chạm đến thông tin mật.

OpenAI cũng có thể phải đối mặt với các thủ tục hành chính phức tạp hơn, bao gồm đánh giá pháp lý, kiểm soát nội bộ chặt chẽ và tuân thủ các quy trình đào tạo nội bộ, khiến các kỹ sư bị phân tâm khỏi công việc phát triển sản phẩm.

"Các lãnh đạo cấp cao tại OpenAI có thể mất nhiều thời gian để gặp luật sư, cung cấp chứng cứ và tham gia điều trần. Điều đó đe dọa trực tiếp đến tiến độ dự án", cây viết từ Bloomberg cho biết.

Logo của OpenAI. Ảnh: Reuters.

Về lâu dài, OpenAI có thể phải thiết kế lại sản phẩm nếu Apple chứng minh được rằng thiết bị của công ty sử dụng các bí mật thương mại bị đánh cắp. Điều này tương tự vụ dàn xếp giữa Apple và hãng chip Rivos vào năm 2024. Thời điểm đó, Rivos đã phải đồng ý thiết kế lại một phần bộ xử lý của mình.

Bản thân OpenAI vẫn tin tưởng vào lộ trình sản xuất phần cứng. Dựa trên các tin đồn, công ty dự kiến giới thiệu thiết bị đầu tiên trong năm nay và bán ra vào năm 2027. Tuy nhiên, điều đó vẫn có thể thay đổi khi OpenAI đánh giá lại các cáo buộc từ Apple.

Theo Bloomberg, OpenAI đã nghiên cứu một số sản phẩm như loa thông minh và thiết bị đeo, song đích đến cuối cùng vẫn là một sản phẩm cạnh tranh với iPhone. Dù vậy, một thiết bị đơn giản hơn sẽ xuất hiện trước.

Apple cũng đang nghiên cứu các thiết bị đeo tích hợp AI như AirPods, mặt dây chuyền và kính, bên cạnh loạt sản phẩm gia đình như robot để bàn, màn hình điều khiển nhà thông minh với tính năng nhận diện khuôn mặt và hệ thống an ninh.

Thành công bước đầu của Apple

Theo nhận định, Apple có thể giành lợi thế nếu tòa án đưa ra các biện pháp khắc phục sơ bộ, bao gồm lệnh cô lập tài liệu tranh chấp, bảo quản bằng chứng và chứng nhận tiêu chuẩn. Điều đó có thể làm chậm đáng kể kế hoạch phần cứng tại OpenAI.

Một yếu tố khác đến từ chuỗi cung ứng. Với sức mạnh thị trường của mình, Apple có thể khiến các nhà cung cấp phải cân nhắc kỹ trước khi hợp tác với OpenAI, vì lo ngại ảnh hưởng đến mối quan hệ với "Táo khuyết" hoặc bị cuốn vào các vụ kiện tụng.

Tuy vậy, OpenAI vẫn sở hữu những lợi thế để giảm thiểu thiệt hại. Theo Bloomberg, công ty đang nắm giữ những nhân tài được đánh giá hàng đầu Thung lũng Silicon, đủ nguồn lực tài chính để theo đuổi cuộc chiến pháp lý, cùng với đó là những cựu lãnh đạo từ Apple như Ive hay Tang Tan.

Sam Altman, CEO OpenAI. Ảnh: Bloomberg.

Bất chấp kết quả vụ kiện, sự việc này vẫn tạo ra ấn tượng khó phai mờ đối với OpenAI. Trong bài đăng trên X ngày 11/7, CEO Sam Altman của OpenAI cho biết ông "không sợ Apple", đồng thời khẳng định vẫn dành sự tôn trọng lớn cho công ty này.

Ngược lại, Apple thể hiện thái độ rất gay gắt trong văn bản pháp lý. Công ty viết rằng mảng kinh doanh phần cứng của OpenAI dựa trên "nền tảng không bền vững, mục nát từ gốc rễ do phụ thuộc vào các bí mật thương mại bị chiếm đoạt bất hợp pháp".

"Dù còn rất lâu để vụ kiện được đưa lên thẩm phán hay bồi thẩm đoàn, Apple đã đạt được mục đích quan trọng không kém gì thắng kiện: làm chậm bước đi của kẻ muốn mở ra kỷ nguyên hậu iPhone", nhà phân tích Mark Gurman từ Bloomberg nhấn mạnh.

Nửa thế kỷ thành - bại của Apple

Ngày nay, các đế chế công nghệ trỗi dậy và sụp đổ nhanh đến mức khó có thể tưởng tượng những cái tên nào có thể tồn tại đến nửa thế kỷ. Chỉ một số ít làm được điều này, và trong đó có Apple.