Nhật Bản tiên phong thử nghiệm mô hình con người phối hợp cùng AI trong cờ vây

Ngày 29/8, Nhật Bản lần đầu tiên tổ chức vòng chung kết một giải cờ vây có sự tham gia của trí tuệ nhân tạo (AI).

Tại giải đấu này, các kỳ thủ chuyên nghiệp bắt cặp với AI để thử nghiệm khả năng phối hợp và bổ trợ lẫn nhau trong quá trình ra quyết định. Ban tổ chức cũng kỳ vọng sẽ phát triển hình thức này thành một loại hình eSports mới.

Để thử nghiệm mô hình hợp tác giữa con người và AI, Hiệp hội Cờ vây đôi Nhật Bản đã tổ chức “Giải cờ vây đôi Neo Human (NH)” tại Viện Khoa học Tokyo. Sau khi kết thúc vòng loại với 70 kỳ thủ tham gia tranh tài, 8 kỳ thủ xuất sắc nhất đã bước vào vòng chung kết, trong đó có những tên tuổi hàng đầu như Shibano Toramaru và Iyama Yuta.

Mỗi kỳ thủ được ghép với AI cờ vây có tên gọi “KataGo” để tạo thành một cặp đấu mà ban tổ chức gọi là “Neo Human”. Khi kỳ thủ cầm quân đen hoặc quân trắng thực hiện nước đi, AI của mỗi bên sẽ tiếp tục tính toán nước đi tiếp theo và hiển thị lựa chọn trên màn hình để người hỗ trợ đặt quân lên bàn cờ theo phương án mà AI đưa ra. Quy trình này được lặp lại trong suốt ván đấu, buộc kỳ thủ phải vừa tính toán chiến thuật của riêng mình, vừa phải phán đoán và thích ứng với các lựa chọn từ AI.

Mô hình này được phát triển từ “cờ vây đôi”, hình thức thi đấu thông thường gồm hai kỳ thủ tạo thành một đội và bốn người lần lượt đánh cờ. Các thành viên cùng đội không được trao đổi với nhau trong lúc thi đấu, vì vậy mỗi kỳ thủ phải tự phán đoán ý đồ của đồng đội để lựa chọn nước đi phù hợp. Tại giải lần này, AI thay thế một trong hai thành viên của mỗi cặp, qua đó chuyển đổi sự phối hợp giữa người với người thành sự phối hợp giữa con người và AI.

Kỳ thủ Iyama Yuta, người giành chiến thắng trong trận chung kết, nhận xét rằng AI có khả năng đánh giá thế trận rất chính xác. Ở những thời điểm mà bản thân ông có xu hướng lựa chọn phương án quyết liệt hơn, AI lại đưa ra những nước đi bình tĩnh, cho thấy sự khác biệt trong cách đánh giá và xử lý tình huống giữa con người với máy tính.

Chủ tịch danh dự Hiệp hội Cờ vây đôi Nhật Bản, ông Taki Hisao, cho biết ban tổ chức muốn thông qua cờ vây để nghiên cứu một dạng AI có khả năng “đồng hành với con người”, đồng thời khai thác dữ liệu từ các ván đấu để tìm hiểu khả năng con người và AI bổ trợ lẫn nhau. Hiệp hội cũng kỳ vọng mô hình này có thể trở thành một loại hình eSports mới và góp phần mở rộng sự phổ biến của cờ vây.