18 tháng thực hiện Nghị quyết 57: Bước tiến định hình hệ sinh thái AI quốc gia

Nội dung dịch chi tiết

Sau 18 tháng triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, trí tuệ nhân tạo (AI) đã trở thành một trong những lĩnh vực được thể chế hóa nhanh nhất tại Việt Nam. Từ một công nghệ ứng dụng đơn thuần, AI nay được coi là hạ tầng chiến lược, gắn liền với dữ liệu, năng lực tính toán và chủ quyền số quốc gia.

Chính phủ đã ban hành Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg, xếp AI cùng các công nghệ số khác vào nhóm công nghệ chiến lược hàng đầu. Các sản phẩm như mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt và trợ lý ảo chuyên ngành cũng được ưu tiên phát triển. Mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu nằm trong nhóm ba quốc gia dẫn đầu Đông Nam Á về nghiên cứu và phát triển AI.

Công tác thể chế hóa được đẩy mạnh với hàng loạt văn bản quan trọng như Quy định số 05-QĐ/BCĐTW về mô hình liên thông số và các dự thảo Luật Chuyển đổi số, Luật Trí tuệ nhân tạo. Việt Nam lần đầu tiên hình thành hệ thống pháp lý tương đối đầy đủ dành riêng cho AI, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững.

Về ứng dụng, các doanh nghiệp lớn như FPT, Viettel, VNPT, VinAI và Zalo đang tích cực đầu tư vào công nghệ lõi và hạ tầng tính toán. Tại các địa phương, AI đã được đưa vào phục vụ hành chính công, quản lý đô thị và hỗ trợ chuyên môn trong nhiều lĩnh vực như tài chính, y tế và giáo dục.

Tuy nhiên, báo cáo sơ kết cũng chỉ ra những hạn chế như mức độ triển khai chưa đồng đều, dữ liệu chuyên ngành còn phân tán và thiếu hụt nhân lực chuyên sâu. Để khắc phục, Việt Nam đang hướng tới việc thành lập Liên minh AI tự chủ, xây dựng dữ liệu mở quốc gia và thiết lập khung đạo đức, tiêu chuẩn AI riêng.

Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Bộ tiêu chí đánh giá nền tảng AI hỗ trợ công vụ, trong đó nhấn mạnh yêu cầu về tự chủ công nghệ. Các nền tảng không sử dụng mô hình ngôn ngữ tiếng Việt do doanh nghiệp Việt làm chủ hoặc không có hạ tầng đặt tại Việt Nam sẽ không đủ điều kiện tham gia thử nghiệm, khẳng định quyết tâm làm chủ công nghệ của quốc gia.