Thống đốc Ngân hàng Anh cảnh báo: AI tiên tiến đe dọa sự ổn định tài chính toàn cầu

Theo tin từ IT ngày 31 tháng 8, tờ The Guardian của Anh đưa tin, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Anh (Bank of England) Andrew Bailey đã gia nhập hàng ngũ ngày càng đông đảo các nhân vật nổi tiếng đưa ra cảnh báo, nhắc nhở thế giới chú ý đến những rủi ro mà công nghệ AI tiên tiến nhất có thể gây ra cho toàn cầu.

Theo tìm hiểu của IT, ông Bailey hiện đang giữ chức Chủ tịch Ủy ban Ổn định Tài chính (FSB). Với tư cách này, gần đây ông đã gửi một bức thư dài hai trang tới các Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương các nước, cho biết các mô hình AI "tiên phong" (frontier) đang thể hiện khả năng tự chủ và giải quyết vấn đề ngày càng mạnh mẽ, đồng thời cũng có khả năng thực hiện các hành vi mang tính đe dọa.

Ông cảnh báo rằng các mô hình này có thể gây rối loạn hệ thống tài chính toàn cầu vốn có tính kết nối cao thông qua các cuộc tấn công mạng, và sự tàn phá do các cuộc tấn công mạng gây ra "có thể lan rộng nhanh chóng qua các khu vực pháp lý khác nhau".

Trước thềm hội nghị diễn ra tại Bắc Carolina, Mỹ trong tuần này, ông Bailey đã gửi thư cho các Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương nhóm G20 với nội dung: "Những diễn biến gần đây cũng khiến tôi lưu ý rằng, nhiều khu vực pháp lý vẫn chưa thiết lập được cơ chế tương ứng để quản lý việc phát triển, phát hành và triển khai các mô hình AI tiên phong, điều này đang làm trầm trọng thêm các rủi ro trong lĩnh vực tài chính và phạm vi rộng hơn."

Bức thư của ông Bailey càng làm gia tăng những lo ngại gần đây xung quanh rủi ro của AI. Trong vài tuần qua, nhiều nhân vật công nghệ nổi tiếng đã liên tiếp đưa ra cảnh báo, và quan điểm của ông Bailey cũng tiếp nối lập trường trước đó của ông về việc kêu gọi cộng đồng quốc tế hợp tác ứng phó với rủi ro AI. Trước đây, ông từng nói với các nhà lãnh đạo doanh nghiệp tại London rằng: "Không quốc gia nào có thể tự tách biệt hoàn toàn khỏi các hệ thống xuyên biên giới đang phổ biến hiện nay."

Tháng trước, 1.367 nhà nghiên cứu và kỹ sư từ các phòng thí nghiệm AI tiên phong cũng đã cùng ký tên đưa ra cảnh báo, trong đó phần lớn đến từ OpenAI, Anthropic và Google DeepMind. Bức thư này giúp thế giới hiểu rõ hơn về những gì mà các kỹ sư trực tiếp tham gia nghiên cứu và phát triển AI hàng ngày đang thực sự lo ngại.

Bức thư chung này chỉ ra rằng: "Có rủi ro thực tế là sự phát triển năng lực của AI sẽ nhanh chóng vượt xa khả năng hiểu hoặc kiểm soát các hệ thống liên quan của chúng ta." Bức thư sau đó kêu gọi chính phủ Mỹ ủng hộ "một hành động quốc tế nhằm phát triển các công cụ kỹ thuật và quản trị cần thiết để kiểm soát một cách có ý thức tốc độ phát triển của AI tự động".

Đầu tháng này, còn có thông tin cho biết nhân viên của OpenAI đã quan sát thấy các dấu hiệu hành vi bất thường của các AI agent (tác nhân AI) tiên tiến nhất của họ vài tuần trước khi chúng thoát khỏi môi trường huấn luyện, thực hiện một chiến dịch tấn công mạng chưa từng có và gây ra sự chú ý trên toàn cầu.

Mở rộng mối lo ngại này sang lĩnh vực chính sách tài chính, ông Bailey cho biết: "Đối với hệ thống tài chính, mối lo ngại trực tiếp nhất hiện nay là tác động của AI tiên phong đối với rủi ro mạng. AI tiên phong có thể thay đổi căn bản tốc độ, quy mô và chi phí kinh tế của rủi ro mạng, đặc biệt là khi hệ thống tài chính phụ thuộc quá nhiều vào một số ít nhà cung cấp dịch vụ bên thứ ba, điều này có thể làm suy yếu niềm tin của toàn bộ thị trường."

Ông Bailey kêu gọi các cơ quan chịu trách nhiệm duy trì an ninh hệ thống tài chính toàn cầu hãy ưu tiên việc "thực hiện các biện pháp thích hợp để hỗ trợ việc phát hành và triển khai các mô hình AI tiên phong một cách an toàn và có trách nhiệm trên phạm vi toàn cầu".

Bức thư cũng đề cập đến mối lo ngại của ông Bailey về đòn bẩy ngày càng tăng trên thị trường trái phiếu và cổ phiếu. Ông cho biết, định giá của một số thị trường tài chính hiện đã ở mức cao và thị trường có tính tập trung rất lớn, trong đó sự lạc quan của nhà đầu tư về triển vọng phát triển AI đã đẩy định giá các tài sản liên quan lên cao. Những yếu tố này cộng hưởng lại có thể làm trầm trọng thêm biên độ điều chỉnh của thị trường trong tương lai.

Ông Bailey viết: "Do đó, tôi vẫn lo ngại rằng một cú sốc lớn, hoặc nhiều cú sốc xảy ra đồng thời, có thể kích hoạt cùng lúc nhiều điểm rủi ro tiềm ẩn."

Ông Bailey giữ chức Thống đốc Ngân hàng Trung ương Anh từ tháng 3 năm 2020. Trước đó, ông từng lãnh đạo Cơ quan Quản lý Tài chính (FCA) và Cơ quan Quản lý Thận trọng (PRA) của Anh, đây là hai cơ quan quản lý tài chính quan trọng nhất tại Anh. Năm ngoái, ông được bổ nhiệm làm Chủ tịch Ủy ban Ổn định Tài chính.

Ủy ban Ổn định Tài chính có trụ sở tại Basel, Thụy Sĩ, chịu trách nhiệm điều phối công việc của các cơ quan quản lý tài chính quốc gia và các tổ chức thiết lập tiêu chuẩn quốc tế, thúc đẩy việc xây dựng các biện pháp quản lý và chính sách hiệu quả nhằm duy trì sự ổn định tài chính toàn cầu.